Έρπης ζωστήρας

Γράφτηκε από 
Ο έρπης ζωστήρας είναι µία ερυθηµατοφυσσαλιδώδης δερµατοπάθεια και σχετίζεται µε την ανεµευλογιά διότι προκαλείται από τον ιό αυτής. Η ανεµευλογιά εµφανίζεται κατά την πρωτολοίµωξη από τον ιό δηλαδή όταν έχουµε την οξεία φάση της νόσου. Ενώ ο έρπης ζωστήρας εµφανίζεται όταν ο ιός επανενεργοποιείται από τη λανθάνουσα κατάσταση που βρισκόταν στα αισθητικά γάγγλια των οπίσθιων ριζών (αναζωπύρωση). Το έδαφος που κάνει την εµφάνισή του είναι µερικώς ανοσοποιηµένο.

Η νόσος µεταδίδεται µέσω της αναπνευστικής οδού και είναι εύκολο να µεταδοθεί σε άλλα άτοµα. Ο χρόνος επώασης είναι 14 ηµέρες και τα άτοµα είναι
µεταδοτικά αρκετές µέρες πριν εµφανιστεί το εξάνθηµα έως και της τελευταίας οµάδας φυσαλλίδων.
Προσβάλλονται εξίσου και τα δύο φύλα και όσο περνούν τα χρόνια και οι δεκαετίες της ζωής η συχνότητα προσβολής είναι µεγαλύτερη. Επίσης υψηλή συχνότητα υπάρχει και σε ανοσοκατασταλµένα άτοµα, όπως σε πάσχοντες από λευχαιµίες, νόσο του Hodgkin και AIDS.
Όταν ο ιός εγκαταλείπει τα προσβεβληµένα από την ανεµοβλογιά κύτταρα αποµακρύνεται από την επιδερµίδα µέσω νευρικών απολήξεων και εγκαθίστανται στα νωτιαία γάγγλια όπου εκεί παραµένει σε λανθάνουσα κατάσταση. Ο ιός επανενεργοποιείται και πολλαπλασιάζεται στην ίδια θέση όπου το εξάνθηµα της ανεµοβλογιάς ήταν πυκνότερο, όταν για οποιοδήποτε λόγο εξασθενήσει η άµυνα του οργανισµού. Προκαλείται έτσι φλεγµονή των κυττάρων των νευρικών γαγγλίων και ο ιός ακολουθεί φυγόκεντρη πορεία µέσω νευρικών ινών, για να καταλήξει στις νευρικές απολήξεις του δέρµατος όπου εµφανίζεται το χαρακτηριστικό εξάνθηµα. Η φλεγµονή των νευρικών κυττάρων έχει ως συνέπεια τον έντονο πόνο που προηγείται συνήθως των δερµατικών βλαβών.

Η νόσος έχει τα ακόλουθα συµπτώµατα: ελαφρώς πυρετός, αδιαθεσία, ανορεξία, φαρυγγίτιδα και διαφόρου βαθµού νευραλγία του προσβεβληµένου
νευροτοµίου. Αυτό συµβαίνει µετά από χρόνο επώασης 7- 18 ηµέρες. Πολλές φορές η νόσος µπορεί να αρχίσει µε αίσθηµα καύσου ή κνησµού στη περιοχή που επρόκειτο να εµφανιστεί το εξάνθηµα. Υποκειµενικά ο ασθενής έχει πόνους που προηγούνται συνήθως του εξανθήµατος, αλλά και στη διάρκεια αυτού.
Μετά από 3- 5 ηµέρες εµφανίζεται ένα κηλιδοβλατιδώδες εξάνθηµα που

µετατρέπεται σε φυσαλιδώδες οι οποίες είναι κατά οµάδες και έχουν σαν βάση ερυθηµατώδεις πλάκες που έχουν σχήµα στρογγυλό ή ωοειδές. Οι ερυθηµατώδεις πλάκες είναι η µία δίπλα στην άλλη ζωστηροειδώς και βρίσκονται κατά µήκος ενός αισθητικού νεύρου. Οι φυσαλίδες περιέχουν διαυγές υγρό το οποίο θολώνεται. Μπορεί εδώ να εµφανιστεί επιχώρια λεµφαδενοπάθεια και χαµηλός πυρετός ο οποίος εξασθενεί µετά από 2- 3 ηµέρες. Λίγες µέρες µετά την εµφάνισή τους οι φυσαλιδοφλύκταινες συρρικνώνονται και αποξηραίνονται και έτσι έχουµε το σχηµατισµό εφελκίδων οι οποίες πέφτουν και παρουσιάζονται στη θέση τους ερυθηµατώδεις κηλίδες. Οι βλάβες είναι ετερόπλευρες σπάνια αµφοτερόπλευρες και κατανέµονται σε ένα ή περισσότερα αισθητικά νευροτόµια των οπίσθιων αισθητικών γαγγλίων ή και σε ένα κρανιακό νεύρο.

Οι βλάβες µπορεί να εµφανιστούν και στους βλεννογόνους της περιοχής που έχει προσβληθεί όπως του στόµατος, των µατιών κ.λπ. Επισηµαίνεται ότι η σοβαρότερη προσβολή του κρανιακού νεύρου είναι το οφθαλµορινικό νεύρο. Οι βλάβες εκεί εντοπίζονται στον έσω κανθό και τη ρίνα. Έτσι µπορεί να δηµιουργηθούν σοβαρά οφθαλµιατρικά προβλήµατα και µπορεί να προσβληθεί και το Κεντρικό Νευρικό Σύστηµα (ΚΝΣ), προκαλώντας µηνιγγίτιδα, εγκεφαλίτιδα, µυελίτιδα, εγκεφαλοµυελίτιδα ή να παρουσιασθούν διαταραχές από τα νεύρα, εκτός νευραλγίες και αγγειοκινητικές, µέχρι και παραλύσεις νεύρων. Εκτός από τον πόνο και το κάψιµο στην περιοχή του εξανθήµατος παρατηρούµε και διαταραχές όπως υπαισθησία ή υπεραισθησία του δέρµατος, ελάττωση των αντανακλαστικών, µυϊκές ατροφίες, πάρεση ή και παράλυση των νεύρων, ιδιαίτερα το προσωπικό και το οφθαλµικό. 

Ο έρπης ζωστήρας είναι σπάνια θανατηφόρος εκτός αν συµµετέχει το ΚΝΣ όπως και σε περίπτωση γενικευµένου ζωστήρα. Σε πολλές περιπτώσεις οι εκδηλώσεις του έρπητα ζωστήρα διαρκούν 2- 3 εβδοµάδες χωρίς να υποτροπιάζει, εκτός από σπάνιες εξαιρέσεις. Κατά την επούλωση των βλαβών εντοπίζεται συνήθως ατροφική ουλή. Οι διαταραχές αποκαθιστώνται µε την πάροδο του χρόνου.

Οι βλάβες µπορεί να γίνουν αιµορραγικές ή και νεκρωτικές ενώ υπάρχουν και περιπτώσεις χωρίς δερµατικές βλάβες. Ακολούθως έχουµε τις εξής
µορφές του έρπητα ζωστήρα:

Αιµορραγικός ζωστήρας 
Αυτός παρουσιάζεται σε άτοµα µε νόσους του αίµατος. Εµφανίζονται πλάκες µε αιµορραγικές βλάβες και οι φυσαλίδες περιέχουν αιµορραγικό υγρό.

Γαγγραινώδης ζωστήρας
Παρουσιάζεται σε καχεκτικά και υπερήλικα άτοµα µε την εµφάνιση νεκρωτικών αλλοιώσεων.


Οφθαλµικός ζωστήρας
Εδώ το εξάνθηµα περιλαµβάνει την περιοχή του οφθαλµικού νεύρου και θεωρείται µία από τις σοβαρότερες µορφές του ζωστήρα. Μπορεί να προσβληθεί ο οφθαλµός παρουσιάζοντας επιπεφυκίτιδα (έχοντας ερυθρότητα, οίδηµα, δακρύρροια και φωτοφοβία), κερατίτιδα, ιριδοκυκλίτιδα και ατροφία της θηλής
του οπτικού νεύρου.
Εξαιρετικά σηµαντική για τη διατήρηση της ακεραιότητας της όρασης των ασθενών είναι η έγκαιρη διάγνωση του οφθαλµικού ζωστήρα και η κατάλληλη αντιµετώπισή του.

Γενικευµένος ζωστήρας
Εδώ παρατηρείται νευροτοµιακή κατανοµή των βλαβών του ζωστήρα όπως επίσης και βλάβες στο υπόλοιπο δέρµα διασπάρτως. Παρουσιάζει γενικευµένο εξάνθηµα, του οποίου οι βλάβες είναι όµοιες µε της ανεµευλογιάς. Συνήθως εντοπίζεται σε ηλικιωµένα άτοµα που έχουν χάσει τα αντισώµατα εναντίον του ιού και σε ασθενείς µε σοβαρή υποκειµενική νόσο όπως κακοήθειες, λεµφώµατα κ.τ.λ.

 Έρπης ζωστήρας σε ανοσοκατασταλµένους
Σε ανοσοκατασταλµένα άτοµα τα συµπτώµατα είναι συνήθως περισσότερο θορυβώδη και η προσβολή περισσοτέρων του ενός νευροτοµίων, όπως και η πιθανότητα εµφάνισης γενικευµένου, γαγγραινώδους ή νεκρωτικού ζωστήρα, είναι αρκετά πιο συχνή.
Η πιθανότητα υποτροπής του ζωστήρα είναι 20-100 φορές µεγαλύτερη

από ότι σε ανοσολογικά επαρκείς ασθενείς. Οι βλεννογόνιες βλάβες δηµιουργούν βαθιές ελκώσεις και η προσβολή των οφθαλµών καταλήγει σε βλάβες του οπτικού νεύρου και θολώσεις του κερατοειδούς.3
Η πιθανότητα να καταλήξει ένας ανοσοκατασταλµένος ασθενής µε διάσπαρτο ζωστήρα είναι πολύ µικρότερη από ότι ένα ανοσοκατασταλµένο παιδί
µε ανεµοβλογιά. 

Μεθερπητική νευραλγία 
Ένα δυσάρεστο επακόλουθο του έρπητα ζωστήρα είναι η εµφάνιση της µεθερπητικής νευραλγίας. Συνδέεται µε την ηλικία του ασθενούς και συγκεκριµένα άνω των 40 ετών αποτελώντας ένα πρόβληµα στον άρρωστο. Η ένταση της νευραλγίας είναι µεγαλύτερη όσο µεγαλώνουν οι ηλικίες των ασθενών. Μετά από επούλωση των δερµατικών βλαβών εµφανίζεται πολύ έντονος πόνος που επιµένει ή υποτροπιάζει και δεν υποχωρεί ούτε µε τη λήψη αναλγητικών. Η διάρκεια της είναι 1- 6 µήνες και υποχωρεί αυτόµατα. Είναι δυνατόν να επιµείνει για µήνες ή και χρόνια µετά την υποχώρηση του εξανθήµατος και η πιθανότητα αυξάνεται καθώς αυξάνεται η ηλικία προσβολής των ατόµων. Σε ασθενείς κάτω των 30 ετών η µεθερπητική νευραλγία είναι σχεδόν ανύπαρκτη, ενώ σε άτοµα άνω των 70 ετών παρουσιάζεται σε ποσοστό άνω του 70%.

Σύµφωνα µε την εντόπιση του εξανθήµατος διακρίνουµε το ζωστήρα του τριδύµου, τον τραχηλικό, το θωρακοβραχιόνιο και µεσοπλεύριο, τον οσφυοϊερό, το µηριαίο, το βραχιόνιο κ.λπ.

Ζάρπα Ευαγγελία
Πτυχ. Αισθητικός - Κοσμητολόγος
Καθηγήτρια Αισθητικής - Πιστοποίησης
Εισηγήτρια Σεμιναρίων

Διαβάστηκε 932 φορές
   


skoutas    dermacon    avant garde      rejuvi